Yanıcı ve patlayıcı ortamlarda kullanılan Ex-Proof Elektrik Ekipmanı Nedir ve Hangi Alanlarda Kullanılmaktadır?
Alevlenebilir kimyasallar ve petrol ürünlerinin (örneğin metan, alkol, asetilen, doğalgaz...) üretim, işletme, ulaştırma ve depolanmasında ortaya çıkabilecek gaz ve buhar kaçaklarının, atmosferin oksijeniyle birleşmesiyle, patlayıcı bir konsantrasyonu oluşturması kaçınılmazdır. Böylesi bir durumda elektrik enerjisinden doğabilecek, elektrik arkı, statik elektrik ya da aşırı yüzey sıcaklığı, mal ve can güvenliğini tehlikeye sokacak bir patlamaya yol açabilmektedir. Söz konusu tehlikeli ortamlarda kullanılan elektrik ekipmanlarının yapımı ve kullanımı normal sahalardaki uygulamalardan büyük farklılıklar göstermektedir. Bu tür malzemeler, konu ile ilgilenen meslek çevrelerince Ex-Proof (Alev sızdırmaz) elektrik malzemeleri olarak isimlendirilir.
Patlamaya karşı korumanın (EXPLOSION PROTECTION) fiziksel ilkeleri
Patlama yanabilir bir maddenin oksijenle ani bir biçimde kimyasal bir reaksiyona girmesi sonucu yüksek miktarda enerjinin açığa çıkmasıdır.Yanabilir maddeler gaz, buhar, duman ve toz halinde bulunabilirler. Ateş veya patlamanın olabilmesi için üç şartın gerçekleşmesi zorunludur. Bu üç unsurdan biri devre dışı bırakılırsa, patlama tehlikesi ortadan kalkar.
1) Patlayıcı madde; Patlayıcı, parlayıcı yanıcı gaz, buhar veya toz.
2) Hava (Oksijen)
3) Enerji, patlamayı ateşleyecek bir kıvılcım yada bir ateşleme kaynağı

ZONE (BÖLGE) KAVRAMI
Bir atmosfer, eğer insan yaşamı veya çevre için bir tehlike varsa, tehlikeli ya da patlayıcı olarak tanımlanır.
|
Patlayıcı Atmosferin Mevcudiyeti |
Potansiyel Ateşleyici Kaynak Şu Durumda Yok |
Sertifikasyon
Talimatı |
94/9/EC’ye Göre Ekipman Kategorisi |
Zone 0
Zone 20 |
sürekli veya
uzun süreli veya sıklıkla |
normal çalışma ve
bir korumanın ortadan kalkması veya
iki bağımsız hata |
Evet |
Kategori 1 |
Zone 1
Zone 21 |
bazan ve düzensiz |
normal operasyon
ve sık meydana gelen arızalar |
Evet |
Kategori 2 |
Zone 2
Zone 22 |
oluşması beklenmeyen ve
yalnızca kısa bir süre için |
normal operasyon |
Hayır
(üreticininin deklarasyonu) |
Kategori 3 |